Bài 10. Khái niệm về hệ điều hành

1. Khái niệm hệ điều hành (Operating System)

- Hệ điều hành là tập hợp những chương trình được tổ chức thành một hệ thống với nhiệm vụ:

+ Đảm bảo tương tác giữa người sử dụng với đồ vật tính.

Bạn đang xem: Khái niệm về hệ điều hành

+ Cung cấp những phương tiện với dịch vụ để điều phối thực hiện các chương trình.

+ Quản lí chặt chẽ những tài nguyên của máy, tổ chức khai thác chúng một cách thuận tiện với tối ưu.

- Hệ điều hành đóng sứ mệnh cầu nối giữa thiết bị với người cần sử dụng và giữa thiết bị với các chương trình thực hiện bên trên máy. Hệ điều hành cùng với các thiết bị kĩ thuật (máy tính và những thiết bị ngoại vi) tạo thành một hệ thống.

- Hệ điều hành được lưu trữ dưới dạng các môđun độc lập trên bộ nhớ ngoại trừ (trên đĩa cứng, đĩa mềm, đĩa CD,...).

- Ví dụ một số hệ điều hành phổ biến:

+ MS DOS: Phổ biến vào những năm tám mươi của thế kỉ XX.

+ Windows: Xuất hiện vào những năm chín mươi của thế kỉ XX; tất cả giao diện đồ hoạ trực quan, dễ sử dụng và đang là hệ điều hành phổ biến hiện nay ở nước ta.​

*

Hình 1. Hệ điều hành MS DOS​

*

Hình 2. Hệ điều hành Windows XP​

2. Chức năng và các thành phần của hệ điều hành

a. Chức năng

Hệ điều hành có những chức năng:

+ Tổ chức giao tiếp giữa người cần sử dụng và hệ thống;

+ Cung cấp khoáng sản (bộ nhớ, những thiết bị ngoại vi,...) cho những chương trình cùng tổ chức thực hiện các chương trình đó;

+ Tổ chức lưu trữ thông tin trên bộ nhớ ngoài, cung cấp những phương tiện để tra cứu kiếm cùng truy cập thông tin;

+ Kiểm tra với hỗ trợ bằng phần mềm cho các thiết bị ngoại vi (chuột, bàn phím, màn hình, đĩa CD,...) để có thể khai quật chúng một biện pháp thuận tiện và hiệu quả;

+ Cung cấp các dịch vụ tiện ích hệ thống (làm việc với đĩa, truy vấn cập mạng,...).

b. Thành phần

- Để đảm bảo những chức năng trên, hệ điều hành cần có các chương trình tương ứng để:

+ Giao tiếp giữa người cần sử dụng và hệ thống. Việc giao tiếp gồm thể thực hiện bằng một trong nhị cách: trải qua hệ thống câu lệnh (Command) được nhập từ bàn phím hoặc trải qua các đề xuất của hệ thống (trên cửa sổ, biểu tượng đồ hoạ, bảng chọn,…) được điều khiển bằng keyboard hoặc chuột.

+ Quản lí khoáng sản với nhiệm vụ phân phối cùng thu hồi tài nguyên.

+ Tổ chức thông tin trên bộ nhớ không tính nhằm lưu trữ, tìm kiếm kiếm cùng cung cấp thông tin cho các chương trình không giống xử lí. Các chương trình này được gọi phổ biến là hệ thống quản lí tệp.

- Phần lớn những hệ điều hành đang sử dụng rộng rãi hiện nay bao gồm một số tiện ích tương quan đến mạng thiết bị tính. Những tiện ích này đã trở thành các thành phần phải gồm và quan liêu trọng như: những dịch vụ kết nối và có tác dụng việc với Internet, trao đổi thư tín điện tử,...

3. Phân loại hệ điều hành

Hệ điều hành có bố loại chủ yếu sau:

- Đơn nhiệm một người dùng:

+ các chương trình phải được thực hiện lần lượt.

+ Mỗi lần làm cho việc chỉ tất cả một người được đăng kí vào hệ thống.

+ Ví dụ 1:MS DOS là hệ điều hành thuộc loại này.

+ Hệ điều hành loại này đơn giản với không đòi hỏi máy vi tính phải có bộ xử lí mạnh.

- Đa nhiệm một người dùng:

+ Với hệ điều hành loại này chỉ có thể chấp nhận được một người được đăng kí vào hệ thống nhưng có thể kích hoạt mang lại hệ thống thực hiện đồng thời nhiều chương trình.

+ Hệ điều hành loại này khá phức tạp và đòi hỏi vật dụng phải tất cả bộ xử lí đủ mạnh.

+ Ví dụ 2:Windows 95 là hệ điều hành đa nhiệm một người dùng.

- Đa nhiệm nhiều người dùng:

- được cho phép nhiều người được đăng kí vào hệ thống. Người dùng bao gồm thể cho hệ thống thực hiện đồng thời nhiều chương trình.

- Hệ điều hành loại này rất phức tạp, đòi hỏi vật dụng phải có bộ xử lí mạnh, bộ nhớ vào lớn và thiết bị ngoại vi phong phú.

Xem thêm: C3: Giải Thích Hiện Tượng Súng Giật Khi Bắn Súng ? Giải Thích Hiện Tượng Súng Giật Khi Bắn

- Ví dụ 3:Windows 2000 vps là một hệ điều hành đa nhiệm nhiều người dùng.